Thợ gắn xong cái bàn vi tính rồi nói “chuẩn rồi anh ạ”. Mình lôi cái thước ra kiểm tra thì phần chân sát vách còn mặt hụt vào bốn phân. Đó là lần đầu tôi hiểu ra tại sao cần chính mình nắm thước đo.
Tôi 34 tuổi, làm kỹ sư cơ khí, ở Hà Nội, trong chung cư 62 m². Suốt năm năm qua tôi chỉnh đi chỉnh lại đồ đạc trong nhà nhà tôi không ít. Lúc đầu tôi nhờ ba đơn vị thiết kế nội thất mỗi bên một kiểu, và đều thất vọng. Khi tìm hiểu thiết kế nội thất, mình vừa vỡ ra rằng khá nhiều sai sót đâu đến từ trình độ thợ mà ở bước đo đạc thực tế.
Bản vẽ trên giấy chẳng nói gì về ổ điện bị chiếc tủ che mất
Cả ba đơn vị đều trình đẹp trên file 3D. Nhưng không người nào đo hiện trạng: ổ cắm điện cao cách sàn bao nhiêu phân, ống nước chạy đâu, dầm xiên nhô ra mấy phân. Đặt bút ký xong mình mới phát hiện bề dày tường thật sai với bản vẽ 2 tới 3 xen-ti-mét, còn hộp kỹ thuật thò ra suýt 12 phân tại chỗ nấu ăn.
Thứ trớt là tủ bếp đóng xong che mất hai ổ cắm tôi dùng nhiều nhất cho nồi cơm điện và ấm điện. Lúc đó mình vừa ngồi một tối lập danh sách checklist tự đo trước khi đặt bút: từng ổ điện nằm ở độ cao bao nhiêu, nằm che sau lưng tủ không, đường thoát nước nền cao hơn mặt nền mấy xen-ti-mét, vách bị lệch hay không. Thật ra, nếu mình đo từ trước thì đã tiết kiệm đi chừng mười mấy triệu làm lại vụ tủ bếp đó.
Chiếc bàn ăn một mét bốn kê vào khoảng 1m35 và bài học về kích thước lọt lòng
Shop quảng cáo 1m4 nhưng ấy là kích thước mặt. Phần chân và mép tường vẫn cần thêm thêm năm phân mỗi phía để kéo ghế vào được. Mình đo khoảng để bàn được một mét ba lăm, vậy là thiếu năm phân. Kê vào thì vừa nhưng không ai chen được đầu bên. Cuối cùng mình phải gọt chân bàn hai phân và sắm lại ghế thấp hơn 4cm.
Cái mình học được là khái niệm kích cỡ lọt lòng: khoảng trống thật sự cần chung quanh món đồ để nó dùng được, đâu không phải mỗi kích cỡ bản thân. Cửa tủ mở ra cần 60cm đằng trước; hộc kéo rút hết phải c năm mươi phân; người cần tối thiểu 60 phân chiều ngang để duỗi chân. Đây là bảng số đo tôi kẻ thực tế sau mấy lần làm sai:
- Bàn ăn bốn ghế: mặt bàn 1m4 cần chừng 2m2 chiều dài phòng mới đủ cho người kéo ghế.
- Sofa 2,2 mét: phải cách tivi tối thiểu hai mét rưỡi để khỏi mỏi mắt.
- Tủ quần áo cánh mở: sâu 60 phân cộng 60cm trống đằng trước để mở cửa.
- Giường 1m6 rộng: phải thêm mỗi bên ba mươi phân để đi lại và để tủ đầu giường.
Mình dựng lại toàn bộ nhà tôi bằng giấy A3 và bút chì
Một buổi tối, tôi vác thước dây 5m kẻ từng chút toàn bộ căn hộ: từng bức tường, đánh dấu cửa đi, cửa sổ, ổ điện, đường ống, và chú thích hướng mặt trời buổi sáng chiếu vào đâu. Mình kẻ tỷ lệ 1:50 trên tờ A3, tức là 1 xen-ti-mét trên giấy ứng với năm mươi phân thật.
So với file 3D của đơn vị thiết kế, bản vẽ cho mình nhìn ra ngay chỗ nào thiếu diện tích, chỗ nào dôi thì dồn đồ sang. Có bận, tôi thấy một góc chết bốn mươi phân sát cửa vào bếp — 3 bên trước đều bỏ qua, bên chỗ lại vẽ tủ vào lấp mất cửa sổ nhỏ lấy sáng. Tôi kê đúng chỗ đó đặt giá sâu ba mươi lăm phân chứa sách cùng máy lọc nước, ai dè gọn hơn hẳn phương án lúc đầu.
Nói thật, nắm bút chì vẽ từng đường giúp mình nhớ căn nhà cách chẳng phần mềm nào làm thay được. Bản vẽ tay để luôn trên bàn làm việc, tôi nhìn một cái là nhận ra món đồ toan mua liệu có nhét vừa không.
Thợ giỏi không thay thế được cái thước dây của mình
Tôi không phủ nhận công của anh thợ hay đơn vị thiết kế. Nhưng người ở mới chính là người biết mình cần gì. Cách làm việc tôi đúc rút sau mấy năm là: tự đo từ đầu, ghi con số cụ thể vào hợp đồng, yêu cầu anh thợ đo lại trước lúc cưa. Có lúc, thợ định lắp chiếc tủ sát trần, tôi đo lại thì trần lệch 3cm từ phía này sang đầu kia. Phải đệm thêm nẹp bít khe hở, nếu không vài hôm sau nhìn thấy một vệt hở to chạy ngang mặt.
Đích thân đo, với tôi, là cách tôn trọng đồng thời cả tiền của mình cùng công anh thợ. Anh thợ chẳng thể nhớ hàng chục ổ điện ở trong căn hộ nhà anh. Mỗi bạn mới rõ sáng nào cũng dùng cái ấm ở góc đó. Nếu anh đang toan đóng đồ, hãy thử mua một cái thước dây 5 mét rồi bỏ một tối đo lại nhà mình trước khi ai tới vẽ cái gì. Bạn sẽ nhận ra bao nhiêu con số kia lên tiếng nhiều hơn mấy file 3D đẹp mà bạn đã xem.